منبع ویدیو ثبت نشده استپوسیدگی بین دندان
پوسیدگی بین دندان به آسیب بخش‌هایی از دندان گفته می‌شود که در مجاورت دندان کناری قرار دارند. این پوسیدگی ممکن است در ابتدا هیچ دردی نداشته باشد و هنگام معاینه یا تصویربرداری مشخص شود. درمان آن به وجود حفره، عمق آسیب و وضعیت بافت زندهٔ داخل دندان بستگی دارد؛ از کنترل پوسیدگی اولیه تا ترمیم و در موارد پیشرفته‌تر، درمان ریشه.[۱]
اگر بین دندان‌هایتان لکه دیده‌اید، غذا در یک ناحیه گیر می‌کند یا نوشیدنی سرد باعث حساسیت می‌شود، سؤال اصلی این است: آیا واقعاً پوسیدگی وجود دارد و چه درمانی لازم است؟ در این راهنما، تفاوت علائم احتمالی با تشخیص قطعی، انتخاب روش درمان و مراقبت‌های روزانه را بررسی می‌کنیم.
پوسیدگی بین دندانی چیست و چرا ممکن است پنهان بماند؟
پوسیدگی بین دندانی، که در منابع انگلیسی با اصطلاح Interproximal caries یا Approximal caries شناخته می‌شود، در سطح جانبی دندان و نزدیک دندان مجاور ایجاد می‌شود. این ناحیه با سطح جونده یا سطح بیرونی دندان تفاوت دارد و ممکن است با نگاه‌کردن در آینه به‌خوبی دیده نشود.
پوسیدگی یک فرایند است، نه صرفاً یک نقطهٔ سیاه. ابتدا تعادل بین از دست رفتن مواد معدنی دندان و بازگشت آن‌ها به هم می‌خورد. با ادامهٔ این فرایند، آسیب می‌تواند از مینا عبور کند و به عاج برسد. بنابراین اندازهٔ لکه‌ای که می‌بینید، به‌تنهایی نشان نمی‌دهد آسیب چقدر گسترده است.[۲]
علت پوسیدگی بین دندان چیست؟
باکتری‌های موجود در پلاک دندانی از قندهای قابل‌تخمیر استفاده می‌کنند و اسید می‌سازند. تکرار این وضعیت، همراه با عوامل فردی، خطر پوسیدگی را افزایش می‌دهد. چند عامل مهم عبارت‌اند از:
- باقی‌ماندن پلاک بین دندان‌ها: تمیزکردن سطح بیرونی دندان‌ها به معنی پاک‌شدن همهٔ سطوح تماس نیست.
- مصرف مکرر خوراکی و نوشیدنی شیرین: دفعات مصرف، در کنار مقدار مصرف، اهمیت دارد.
- خشکی دهان: کاهش بزاق می‌تواند توان محافظتی طبیعی دهان را کم کند.
- دریافت ناکافی فلوراید و سابقهٔ پوسیدگی: این عوامل در ارزیابی خطر فردی بررسی می‌شوند.
برای همین، درمان موفق فقط پرکردن یک حفره نیست؛ باید عواملی که باعث ایجاد پوسیدگی شده‌اند نیز شناسایی و کنترل شوند.[۲]
علائم پوسیدگی بین دندان؛ از بی‌علامتی تا درد
نبود درد، سالم‌بودن دندان را ثابت نمی‌کند. پوسیدگی اولیه ممکن است بدون علامت باشد. با پیشرفت آسیب، این نشانه‌ها می‌توانند ظاهر شوند:
- حساسیت به خوراکی‌های شیرین یا نوشیدنی سرد و گرم؛
- لکهٔ سفید، قهوه‌ای یا سیاه روی دندان؛
- ایجاد حفره یا تغییر محسوس در سطح دندان؛
- دندان‌درد و در مراحل عفونی، تورم یا آبسه.
این علائم اختصاصی نیستند؛ مثلاً حساسیت می‌تواند علت دیگری هم داشته باشد. برای تعیین علت، معاینه لازم است.[۳]
آیا سیاهی بین دندان‌ها همیشه پوسیدگی است؟
خیر. تغییر رنگ و رسوبات دندانی می‌توانند ظاهر ناحیه را تغییر دهند. جرم نیز با پلاک نرم تفاوت دارد و پس از تشکیل، با نخ دندان معمولی برداشته نمی‌شود. پیش از استفاده از روش‌های سفیدکننده یا تلاش برای تراشیدن لکه، باید مشخص شود مشکل، رسوب است یا آسیب خود دندان. جرم‌گیری و ترمیم پوسیدگی دو درمان متفاوت‌اند.[۴]
تشخیص پوسیدگی بین دندان در عکس و رادیولوژی
دندانپزشک اطلاعات حاصل از معاینه، علائم، سابقهٔ پوسیدگی و در صورت نیاز تصویربرداری را کنار هم قرار می‌دهد. عکس موبایلی از دندان ممکن است یک تغییر ظاهری را نشان دهد، اما برای تعیین عمق پوسیدگی یا نیاز به عصب‌کشی کافی نیست.
عکس بایت‌وینگ چه کمکی می‌کند؟
برای بررسی سطوح تماس دندان‌های عقب، عکس بایت‌وینگ می‌تواند به شناسایی پوسیدگی‌هایی کمک کند که در معاینهٔ مستقیم پنهان مانده‌اند. نیاز به عکس، نوع نما و زمان تکرار آن باید متناسب با وضعیت فرد تعیین شود؛ همهٔ افراد به تصویربرداری یکسان در فاصله‌های ثابت نیاز ندارند.[۵]
آیا پوسیدگی بین دندانی در عکس OPG مشخص می‌شود؟
عکس پانورامیک یا OPG نمای گسترده‌ای از دندان‌ها و فک‌ها ارائه می‌دهد، اما برای پرسش مشخصِ «آیا بین این دو دندان پوسیدگی وجود دارد؟» ممکن است عکس داخل‌دهانی مناسب‌تری لازم باشد. نتیجهٔ عملی این است که دیده‌نشدن یک ضایعه در OPG را نباید به‌تنهایی تأیید سلامت همهٔ سطوح بین دندانی دانست. انتخاب تصویر با توجه به محل ضایعه و شرایط بالینی انجام می‌شود.[۵]
اگر عکس قبلی دارید، آن را همراه ببرید. از دندانپزشک بخواهید محل مشکوک و دلیل پیشنهاد درمان یا پیگیری را روی تصویر برایتان توضیح دهد.
درمان پوسیدگی بین دندان چگونه انتخاب می‌شود؟
یک نسخهٔ ثابت برای همهٔ پوسیدگی‌های بین دندانی وجود ندارد. وجود حفره، فعال‌بودن ضایعه، مقدار بافت باقی‌مانده و وضعیت پالپ یا بافت زندهٔ داخل دندان در تصمیم‌گیری نقش دارند.
در نمایشگر کوچک، برای دیدن تمام ستون‌ها جدول را به چپ و راست بکشید.
۱. کنترل پوسیدگی اولیه بدون پرکردن
اگر سطح دندان هنوز حفره پیدا نکرده باشد، ممکن است برنامهٔ پیشگیری و درمان غیرترمیمی مناسب باشد. در برخی ضایعات بین دندانی دندان دائمی، فلوراید حرفه‌ای یا نفوذ رزین از گزینه‌های قابل بررسی‌اند. نفوذ رزین برای همهٔ پوسیدگی‌ها مناسب نیست و جایگزین عمومی پرکردن حفره‌های بزرگ محسوب نمی‌شود.
در این رویکرد، «فعلاً پر نکنیم» باید همراه با برنامهٔ مشخص باشد: چه مراقبتی انجام شود، چه زمانی معاینه تکرار شود و چه تغییری باعث بازنگری درمان خواهد شد؟[۶]
۲. ترمیم یا پرکردن پوسیدگی بین دندان
وقتی ساختار دندان تخریب شده و به بازسازی نیاز دارد، دندانپزشک ترمیم مناسب را انتخاب می‌کند. اندازه و محل ضایعه، فشارهای واردشونده، ملاحظات ظاهری و هزینه در انتخاب ماده مؤثرند. کامپوزیت همرنگ دندان یکی از گزینه‌هاست، اما مناسب‌ترین ماده برای هر دندان پس از معاینه تعیین می‌شود.[۹]
برای آشنایی با این خدمت، صفحهٔ ترمیم و پرکردن دندان را بخوانید.
۳. درمان پوسیدگی عمیق و حفظ بافت دندان
در پوسیدگی عمیق، هدف فقط برداشتن بافت آسیب‌دیده نیست؛ حفظ ساختار سالم و محافظت از پالپ نیز اهمیت دارد. راهنمای ترمیمی انجمن دندانپزشکی آمریکا، برداشت انتخابی بافت پوسیده را در بسیاری از موارد متوسط و پیشرفته از گزینه‌های مؤثر می‌داند. این تصمیم حرفه‌ای، با پوشاندن بدون ارزیابیِ یک پوسیدگی فعال تفاوت دارد و به انتخاب مورد مناسب و ترمیم با آب‌بندی مطلوب وابسته است.[۷]
۴. چه زمانی عصب‌کشی یا کشیدن لازم می‌شود؟
اگر عفونت به بافت داخل دندان رسیده باشد، ممکن است درمان ریشه یا عصب‌کشی دندان لازم شود. در این درمان، بافت درگیر خارج و فضای داخلی پاک‌سازی و پر می‌شود؛ سپس دندان به بازسازی مناسب نیاز دارد. در بعضی موارد روکش نیز مطرح است. اگر نگهداری دندان امکان‌پذیر نباشد، دندانپزشک دربارهٔ کشیدن و گزینه‌های بعدی توضیح می‌دهد.[۸]
ترمیم پوسیدگی بین دندان‌های جلو و عقب چه تفاوتی دارد؟
در پوسیدگی بین دندان‌های جلو، هماهنگی رنگ و شکل ترمیم با دندان طبیعی اهمیت ویژه‌ای دارد. مواد همرنگ می‌توانند برای ترمیم ضایعات مناسب استفاده شوند؛ وجود یک پوسیدگی بین دندانی به‌خودی‌خود دلیل نیاز به درمان زیبایی گسترده نیست.
در پوسیدگی بین دو دندان عقب، علاوه بر اندازهٔ ضایعه، فشار جویدن و امکان خشک نگه‌داشتن محل هنگام ترمیم اهمیت دارد. کامپوزیت برای بسیاری از ترمیم‌های کوچک تا متوسط در دندان‌های جلو و عقب قابل استفاده است؛ انتخاب نهایی باید متناسب با شرایط همان دندان باشد. هیچ ماده‌ای نیز دوام همیشگی ندارد.[۱۰]
در هر دو ناحیه، بازسازی درست تماس با دندان مجاور مهم است. ترمیم نباید صرفاً از بیرون زیبا دیده شود؛ شکل سطح کناری و کیفیت تماس نیز باید ارزیابی شوند.[۱۱]
مراحل ترمیم پوسیدگی بین دو دندان
جزئیات درمان به محل و عمق ضایعه وابسته است، اما هنگام مراجعه می‌توانید دربارهٔ این مراحل سؤال کنید:
- تشخیص و توضیح طرح درمان: کدام سطح آسیب دیده و چرا ترمیم یا روش دیگری پیشنهاد می‌شود؟
- آماده‌سازی و کنترل درد: آیا بی‌حسی لازم است و محل درمان چگونه از رطوبت محافظت می‌شود؟
- برداشت بافت پوسیده: چگونه تا حد امکان ساختار سالم حفظ می‌شود؟
- بازسازی دیواره و تماس: در ترمیم‌های مناسب، نوار شکل‌دهنده یا ماتریکس به ایجاد دیوارهٔ کناری کمک می‌کند.
- کنترل نهایی: شکل ترمیم، تماس با دندان کناری، عبور نخ و نحوهٔ روی‌هم‌آمدن دندان‌ها بررسی می‌شود.
اهمیت مراحل چهارم و پنجم این است که ترمیم بین دندانی، بازسازی یک سطح در مجاورت دندان دیگر است. کیفیت تماس و فرم ترمیم از موضوعاتی است که در مطالعات بالینی ترمیم‌های بین دندانی نیز ارزیابی می‌شود.[۷] [۱۰] [۱۱]
آیا از بین بردن پوسیدگی بین دندان در خانه امکان دارد؟
حفرهٔ ایجادشده با خمیردندان، دهان‌شویه یا روش خانگی دوباره به ساختار سالم دندان تبدیل نمی‌شود. در مقابل، ضایعات اولیه‌ای که هنوز حفره ندارند ممکن است با کنترل عوامل خطر و دریافت فلوراید متوقف یا تا حدی بازسازی معدنی شوند. تشخیص این دو وضعیت از روی ظاهر یا شدت درد قابل اتکا نیست.[۱۲]
پس اگر عبارت «بهترین خمیردندان برای از بین بردن پوسیدگی» را جست‌وجو می‌کنید، به تفاوت پیشگیری و کنترل ضایعهٔ اولیه با بازسازی حفره توجه کنید. خمیردندان فلورایددار بخشی از مراقبت است؛ ادعای پرکردن سوراخ دندان با یک محصول خانگی را مبنای عقب‌انداختن مراجعه قرار ندهید.
تا زمان معاینه، بهداشت دهان را به‌آرامی ادامه دهید. برای امتحان‌کردن عمق حفره، جسم تیز وارد آن نکنید و برای تسکین درد، قرص آسپرین را روی دندان یا لثه نگذارید؛ تماس مستقیم آن می‌تواند به بافت آسیب بزند.[۱۹]
پوسیدگی بین دندانی کودکان چگونه مدیریت می‌شود؟
شیری‌بودن دندان دلیل مناسبی برای رهاکردن پوسیدگی نیست. تصمیم درمانی باید با توجه به وضعیت ضایعه، علائم، سن کودک و شرایط دندان گرفته شود. کودکانی که تجربهٔ پوسیدگی زودرس دارند، به برنامهٔ پیشگیری و پیگیری متناسب با خطر خود نیاز دارند؛ این برنامه می‌تواند آموزش تغذیه، مسواک با خمیردندان فلورایددار، فلوراید حرفه‌ای و درمان ترمیمی لازم را شامل شود.[۱۳]
برای مراقبت روزانه، در کودکان زیر سه سال مقدار خمیردندان فلورایددار در حد یک دانهٔ برنج و در سه تا شش سالگی حداکثر به‌اندازهٔ یک نخود توصیه می‌شود. والدین باید بر مسواک‌زدن و نبلعیدن خمیردندان نظارت کنند. نیاز به محصولات فلوراید اضافی باید جداگانه ارزیابی شود.[۱۴]
در بعضی شرایط، دندانپزشک ممکن است SDF یا نقره دی‌آمین فلوراید را برای مهار پوسیدگی پیشنهاد کند. این ماده می‌تواند بخش پوسیده را به‌طور دائمی سیاه کند و به پیگیری نیاز دارد. پذیرش تغییر رنگ، به‌ویژه در دندان جلو، باید پیش از درمان با والدین مطرح شود؛ این روش برای هر کودک و هر ضایعه مناسب نیست.[۱۵]
هزینه درمان پوسیدگی بین دندان به چه عواملی بستگی دارد؟
برای اعلام هزینهٔ قابل اتکا باید معلوم باشد چه درمانی لازم است. عبارت «پوسیدگی بین دو دندان» به‌تنهایی مشخص نمی‌کند یک دندان به ترمیم نیاز دارد یا هر دو دندان، و آیا درمان محدود است یا مراحل بیشتری دارد.
در زمان دریافت برآورد، این موارد را روشن کنید:
- هزینه برای کدام دندان و چند سطح ترمیم محاسبه شده است؟
- چه ماده و چه روش درمانی پیشنهاد شده و دلیل انتخاب چیست؟
- آیا معاینه و رادیوگرافی در مبلغ اعلامی لحاظ شده‌اند؟
- آیا احتمال نیاز به درمان ریشه یا بازسازی گسترده‌تر وجود دارد؟
- اگر طرح درمان تغییر کند، هزینهٔ مرحلهٔ بعد چگونه اعلام می‌شود؟
اندازه و محل حفره، انتخاب ماده و ملاحظات مالی باید در گفت‌وگوی بیمار و دندانپزشک بررسی شوند. بدون معاینه، اعلام یک مبلغ ثابت برای همهٔ موارد می‌تواند گمراه‌کننده باشد.[۹]
مراقبت بعد از ترمیم؛ چه علائمی نیاز به بررسی دارند؟
بعد از بعضی درمان‌های دندانپزشکی ممکن است حساسیت موقت ایجاد شود. با این حال، درد شدید، درد رو به افزایش، درد واضح هنگام گازگرفتن یا حساسیتی که پس از رفع محرک ادامه پیدا می‌کند، نیاز به بررسی دارد. همهٔ دردهای بعد از ترمیم را نباید طبیعی تلقی کرد؛ همچنین وجود حساسیت به‌تنهایی به معنی قطعی‌بودن نیاز به عصب‌کشی نیست.[۱۶]
اگر پس از ترمیم، نخ از محل عبور نمی‌کند، در یک نقطه گیر می‌کند یا مشکل گیر غذایی ادامه دارد، آن را در مراجعهٔ پیگیری مطرح کنید. توضیح محل، زمان شروع و عوامل تشدیدکننده، از عبارت کلی «دندانم اذیت می‌کند» برای ارزیابی دقیق‌تر مفیدتر است.
چگونه از پوسیدگی بین دندان جلوگیری کنیم؟
مسواک فلورایددار و تمیزکردن روزانهٔ بین دندان‌ها
روزی دو بار، هر بار حدود دو دقیقه، با خمیردندان فلورایددار مسواک بزنید؛ یک نوبت پیش از خواب باشد. پس از مسواک، خمیردندان اضافی را بیرون بریزید و بلافاصله دهان را با آب نشویید. برای بیشتر بزرگسالان، خمیردندان معمولی با حدود ۱۳۵۰ تا ۱۵۰۰ ppm فلوراید مناسب است؛ محصولات با غلظت بالاتر باید متناسب با نیاز فرد انتخاب شوند.[۱۷]
مسواک به‌تنهایی همهٔ فضای بین دندان‌ها را تمیز نمی‌کند. روزانه از نخ دندان یا ابزار بین دندانی مناسب استفاده کنید. هدف فقط خارج‌کردن تکهٔ غذا نیست؛ پاک‌کردن پلاک از سطح دندان نیز اهمیت دارد.[۱۸]
نخ را آرام از تماس دندان‌ها عبور دهید، آن را به‌شکل C دور سطح یک دندان قرار دهید و ملایم بالا و پایین ببرید؛ سپس سطح دندان کناری را تمیز کنید. اگر فاصله‌ها باز هستند، مسواک بین دندانی با اندازهٔ مناسب ممکن است انتخاب بهتری باشد.[۱۷]
دفعات مصرف شیرینی و برنامهٔ پیگیری را جدی بگیرید
خوردن مکرر تنقلات شیرین یا جرعه‌جرعه نوشیدن نوشیدنی قندی در طول روز، تماس‌های اسیدی را تکرار می‌کند. کاهش این دفعات، در کنار بهداشت و فلوراید، به کنترل فرایند پوسیدگی کمک می‌کند. اگر خشکی دهان دارید یا مرتب پوسیدگی جدید پیدا می‌کنید، هنگام معاینه مطرح کنید تا برنامهٔ پیشگیری برای شرایط شما تنظیم شود.[۱۲]
چه زمانی مراجعه فوری لازم است؟
درد شدید همراه با تورم لثه یا صورت، تب، خروج چرک یا احتمال آبسه، نیازمند ارزیابی فوری دندانپزشکی است. آبسه معمولاً خودبه‌خود برطرف نمی‌شود.
اگر تورم با مشکل تنفس یا بلع، تورم اطراف چشم یا اختلال بینایی همراه شده، فوراً به اورژانس مراجعه کنید. این علائم را به حساب یک پوسیدگی معمولی نگذارید.[۲۰]
پرسش‌های متداول درباره پوسیدگی بین دندان
اگر دندان درد ندارد، می‌توان درمان را عقب انداخت؟
نبود درد، معیار کافی برای تصمیم نیست. بعضی ضایعات اولیه فقط به مراقبت و پیگیری نیاز دارند و برخی حفره‌ها باید ترمیم شوند. بهتر است به‌جای صبرکردن تا شروع درد، وضعیت ضایعه و زمان مناسب اقدام مشخص شود.[۱]
آیا برای پوسیدگی بین دو دندان باید هر دو را پر کرد؟
محل درد یا گیر غذایی به‌تنهایی تعداد دندان‌های نیازمند درمان را تعیین نمی‌کند. طرح درمان باید نشان دهد کدام دندان و کدام سطح آسیب دیده است. قبل از شروع، بخواهید دندان‌های نیازمند درمان روی عکس یا نمودار دندانی مشخص شوند.
آیا ترمیم همرنگ فقط برای دندان جلوست؟
خیر. کامپوزیت در دندان‌های جلو و عقب کاربرد دارد. وسعت ترمیم، شرایط محل و امکان اجرای مناسب درمان، در انتخاب ماده اهمیت دارند؛ تصمیم صرفاً بر اساس دیده‌شدن یا دیده‌نشدن دندان نیست.[۱۰]
پوسیدگی بین لثه و دندان با پوسیدگی بین دندانی یکی است؟
این عبارت‌ها به یک محل واحد اشاره نمی‌کنند. پوسیدگی بین دندانی در سطح مجاور دندان کناری است؛ آسیب نزدیک لثه ممکن است ناحیهٔ طوق یا ریشهٔ نمایان‌شده را درگیر کند. در افراد دارای تحلیل لثه، سطح ریشه نیز می‌تواند مستعد پوسیدگی باشد.[۱]
چرا دندان پرشده ممکن است دوباره پوسیده شود؟
ترمیم، دندان را در برابر پوسیدگی آینده مصون نمی‌کند. پوسیدگی می‌تواند در حاشیهٔ ترمیم ایجاد شود. بهداشت، معاینه و بررسی سلامت حاشیه‌های ترمیم همچنان لازم‌اند؛ وجود پرکردگی جای برنامهٔ پیشگیری را نمی‌گیرد.[۲۱]
برای مراجعه چه اطلاعاتی همراه داشته باشم؟
عکس‌های قبلی، فهرست داروها و توضیح علائم را آماده کنید. مشخص کنید درد خودبه‌خود شروع می‌شود یا با سرما، گرما و جویدن؛ و پس از رفع محرک چقدر ادامه دارد. همچنین دربارهٔ روش‌های ممکن، دلیل انتخاب، هزینه و زمان پیگیری سؤال کنید.
برای مشخص‌شدن علت حساسیت یا تغییر رنگ بین دندان‌ها، قدم اول معاینه است. برای هماهنگی مراجعه به مطب دکتر مهیار بهرامی، از صفحهٔ تماس و نوبت‌گیری اقدام کنید. اگر رادیوگرافی قبلی دارید، آن را همراه بیاورید تا نیاز به بررسی‌های تکمیلی مشخص شود.
منابع علمی
- NIDCR — Tooth Decay؛ تعریف، علائم، درمان و پوسیدگی ریشه.
- ADA — Caries Risk Assessment and Management؛ فرایند پوسیدگی و عوامل خطر.
- NHS — Tooth decay؛ علائم پوسیدگی.
- ADA MouthHealthy — Plaque؛ تفاوت پلاک و جرم.
- ADA — Dental imaging recommendations, 2026؛ انتخاب تصویربرداری بر اساس نیاز بالینی.
- ADA — Nonrestorative Treatments for Carious Lesions, 2018؛ راهنما و جدول درمان سطوح مجاور در دندان‌های دائمی.
- ADA — Tooth Decay Treatment Guideline, 2023؛ برداشت محافظه‌کارانه و انتخابی بافت پوسیده.
- NHS — Root canal treatment؛ درمان عفونت داخل دندان.
- ADA MouthHealthy — Dental Filling Options؛ عوامل انتخاب مادهٔ ترمیمی.
- ADA MouthHealthy — Tooth-Colored Fillings؛ کاربرد و ملاحظات کامپوزیت.
- Evaluation of proximal contact tightness in Class II resin composite restorations — randomized clinical trial, 2023؛ بازسازی تماس در ترمیم بین دندانی.
- NIDCR — The Tooth Decay Process؛ تفاوت بازسازی معدنی ضایعهٔ اولیه با حفره و نقش دفعات مصرف قند.
- AAPD — Early Childhood Caries: Unique Challenges and Treatment Options؛ مدیریت پوسیدگی کودکان.
- AAPD — Policy on Use of Fluoride؛ مقدار خمیردندان کودکان.
- ADA — Silver Diamine Fluoride؛ موارد استفاده و سیاه‌شدن ضایعه.
- AAE — Tooth Pain؛ حساسیت و علائم نیازمند ارزیابی.
- NHS — How to keep your teeth clean؛ مسواک، فلوراید و روش پاک‌کردن بین دندان‌ها.
- ADA MouthHealthy — Flossing؛ پاک‌سازی روزانهٔ بین دندان‌ها.
- ADA MouthHealthy — Dental Emergencies؛ پرهیز از قراردادن آسپرین روی دندان و لثه.
- NHS — Dental abscess؛ نشانه‌های مراجعهٔ فوری و اورژانسی.
- ADA MouthHealthy — Cavities؛ پوسیدگی اطراف ترمیم‌ها.
ویدیوهای مرتبط
درمان حساسیت دندان؛ علت تیرکشیدن و انتخاب خمیر دندان
درمان حساسیت دندان به علت تیرکشیدن دندان بستگی دارد. اگر هنگام نوشیدن آب سرد یا خوردن غذای گرم…
شروع ویدیو